Đề bài: Đêm 14/4/1912, chiếc tàu Titanic bị đắm ngoài khơi Bắc Đại Tây Dương làm hơn 1.500 người thiệt mạng. Một tờ báo ở Anh sau đó đã đăng kề nhau hai bức tranh minh họa. Ở bức tranh thứ nhất, người ta thấy chiếc tàu chạm vào tảng băng bên dưới có dòng chữ: “Sự yếu đuối của con người và sức mạnh của thiên nhiên”. Trong bức tranh thứ hai người ta lại thấy một người đàn ông nhường chiếc phao cấp cứu của mình cho người đàn bà đang bế con trên tay. Lần này bức tranh chú thích bằng dòng chữ: “Sự yếu đuối của thiên nhiên và sức mạnh của con người”.
(Nguồn: Internet)
Hai bức tranh minh hoạ trong tờ báo ở Anh gợi cho anh/chị những suy nghĩ gì?
bài làm
Cuộc sống mở ra với muôn hình vạn trạng, bao màu sắc, âm thanh, bao xấu tốt đang xen, đen trắng lẫn lộn. Con người là quả lắc giữa nụ cười và nước mắt, là quả lắc giữa những trái ngược của cuộc đời. Sướng hay khổ, hạnh phúc hay đau đớn, vinh hay nhục, cao quý hay thấp hèn…đôi khi không phải là điều do con người quyết định nhưng đôi khi lại chính do sự quyết định của con người. Thế mới biết cuộc sống này phức tạp, phong phú mà cũng bí ẩn đến nhường nào. Con người sống giữa nghịch cảnh, giữa hiện thực khách quan, có những lúc bị hoàn cảnh chi phối nhưng có lúc chính ta sẽ vượt lên và chiến thắng hoàn cảnh. Đó là điều tôi chợt nhận ra khi đọc mẩu tin nhỏ dưới đây: “Đêm 14/4/1912, chiếc tàu Titanic bị đắm ngoài khơi Bắc Đại Tây Dương làm hơn 1.500 người thiệt mạng. Một tờ báo ở Anh sau đó đã đăng kề nhau hai bức tranh minh họa. Ở bức tranh thứ nhất, người ta thấy chiếc tàu chạm vào tảng băng bên dưới có dòng chữ: “Sự yếu đuối của con người và sức mạnh của thiên nhiên”. Trong bức tranh thứ hai người ta lại thấy một người đàn ông nhường chiếc phao cấp cứu của mình cho người đàn bà đang bế con trên tay. Lần này bức tranh chú thích bằng dòng chữ: “Sự yếu đuối của thiên nhiên và sức mạnh của con người”.
Tiêu đề của hai bức tranh giống nhau về kết cấu nhưng có sự trao đổi nhau về chủ thể: Con người – thiên nhiên. Ở bức tranh thứ nhất mang tên “Sự yếu đuối của con người và sức mạnh của thiên nhiên” Là cảnh tượng tàu Titanic đâm vào tảng băng và cướp đi sự sống của hàng nghìn người. Bức tranh này là biểu tượng cho sự chi phối của môi trường, của hoàn cảnh đối với con người. Con người sống trong hiện tại, nói như cố nhạc sĩ Trịnh Công Sơn:
Ta chỉ là một “khách trọ”nhỏ bé giữa “quán trọ” cuộc đời bao la, rộng lớn. Không ít lần ta cảm thấy mình thật nhỏ bé thậm chí bất lực trước hiện tại, trước cuộc đời. Đứng trước biển khơi mới thấy mình nhỏ bé, vô danh, mong manh như hạt cát, chỉ một cơn gió mang tên khó khăn cũng đủ “tiễn đưa” ta về miền lạc lối, xa xăm. Đứng trên điểm đổi mới thấy mình bơ vơ, trống trải, mờ nhạt như đám mây trời, chỉ một cánh chim vụt qua cũng đủ để tay giật mình, lo lắng. Thế đấy, con người quá nhỏ bé nếu đem so sánh với sức mạnh của thiên nhiên, của hoàn cảnh sống. Nếu đủ sức mạnh ta đã không bị cuốn trôi vào sự giận dữ hay cơn thịnh nộ của bão gió, của lũ lụt, thiên tai. Nếu đủ sức mạnh, những giọt nước mặt đã không lăn dài khi phải đau đớn nhìn nhà cửa, tài sản thậm chí đến cả những người ta yêu thương bị nghịch cảnh cướp đi. Nếu đủ sức mạnh thì một nghìn năm trăm con người trên chuyến tàu định mệnh Titanic có thể từ cõi chết trở về… Nhưng tiếc thay con người không đủ sức mạnh. Con người quá yếu đuối trước cuộc đời, trước thiên nhiên cuộc sống. Đôi khi ta bị hiện thực khách quan chi phối, dẫn dụ mà ta không thể nào lường trước nổi. Đôi khi ta phải cam chịu, đầu hàng trước số phận. Đôi khi ta phải chấp nhận hai chữ định mệnh, nghiệt ngã. Con người thật yếu đuối.
Tuy nhiên đó không phải là tất cả. Đâu phải cứ gần mực thì đen, gần đèn thì sáng. Con người không phải một trăm phần trăm đầu hàng trước cuộc sống, trước hoàn cảnh. Đó là lý do vì sao bên cạnh bức tranh “Sự yếu đuối của con người và sức mạnh của thiên nhiên” là bức tranh “Sự yếu đuối của thiên nhiên và sức mạnh của con người” Hẳn nếu nhìn thấy bức tranh thứ nhất, người ta sẽ không khỏi bàn tán, xôn xao rồi kinh hãi trước sức mạnh của thiên nhiên nhưng nếu nhìn bức tranh thứ hai, đám đông sẽ phải nín thở và lặng đi. Làm sao mà có thể không lặng đi trước một cảnh tượng đẹp và cảm động đến như thế: “Người đàn ông nhường chiếc áo phao cấp cứu của mình cho người đàn bà đang bế con trên tay”. Thế đấy, đôi khi hoàn cảnh khiến con người lâm vào khó khăn, đẩy người ta vào bước đường cùng rồi dẫn dụ họ trở nên độc ác, xấu xa, trở thành kẻ mặt dày, tâm đen, lòng lang dạ sói, sẵn sàng “ăn thịt” đồng loại. Thế nhưng, thiên nhiên, nghịch cảnh cũng sẽ có lúc yếu đuối và đầu hàng trước nghị lực, trái tim tuyệt diệu của con người. Trái tim được tạo nên không chỉ bằng máu mà còn bằng sức mạnh, ý chí, niềm tin, yêu thương…Trong khó khăn, nghịch cảnh xô đẩy của dòng đời người ta có thể giết hại nhau nhưng ngược lại có thể đoàn kết, gắn bó với nhau thậm chí hi sinh vì nhau. Thế mới biết: “Xưa nay nhân định thắng thiên cũng nhiều”. Con người có thể “bôn ba không qua thời vận”. Thậm chí càng khó khăn, thử thách càng làm cơ hội để con người rèn luyện sức mạnh, ý chí và quyết tâm. Con người có thể có những phút giây yếu mềm nhưng không bao giờ mềm yếu để cuộc sống tự trôi đi một cách vô vị, nhạt nhẽo. Con người dù trong khổ đau, bất hạnh vẫn luôn vươn lên để tỏa sáng, để chiến thắng, để khẳng định mình. Đó chính là “Sự yếu đuối của thiên nhiên và sức mạnh của con người”.
Như vậy, từ hai bức tranh với hai tiêu đề khác nhau đã gợi lên trong lòng ta biết bao suy ngẫm. Đến bây giờ tôi vẫn luôn cảm thấy cuộc sống này thật kì diệu biết bao. Tại sao chúng ta biết nói, biết cười, biết suy nghĩ, biết hành động? Phải chăng thượng đế ban cho ta điều thiêng liêng và kì diệu đó là ngầm ẩn rằng: “Con người sinh ra không phải để tan biến đi như hạt cát vô danh” cũng không phải sinh ra để nằm yên chờ chết hay thu mình trong bóng tối, trong “vỏ ốc”. Đúng là cuộc sống của ta xưa nay không thể thoát khỏi những tác động đến từ khách quan, những nghịch cảnh, nghịch lí từ phương xa bay về khiến ta không thể kiểm soát. Nhưng điều đó không phải là tất cả. Con người mặc dù không được lựa chọn nơi để sinh ra, nơi để sống nhưng ta hoàn toàn có thể quyết định: phải sống như thế nào bởi cuộc sống này là do chính tay ta tạo nên. Thiên tai, dịch hoạ có thể cuốn phăng ruộng lúa chín thơm đang chờ mùa thu gặt, có thể cuốn phăng đàn lợn ta đêm ngày chăm sóc để bán đi trong những ngày cuối năm, có thể cuốn phăng đi ngôi nhà ta yêu thương gắn bó,… có thể cuốn đi tất cả nhưng “sau cơn mưa trời lại sáng”, dù mưa tiếp trời vẫn cứ “lại sáng”. Càng đen tối, người ta mới biết ngôi sao nào đẹp nhất, sáng nhất trên nền trời. Bởi vậy, dù khó khăn, thử thách đến thế nào đi chăng nữa, chỉ cần ta không yếu đuối thì mọi chuyện cũng sẽ qua thôi. Còn người tức là còn tất cả. Chẳng một sức mạnh nào có thể chiến thắng sức mạnh mang tên ý chí, nghị lực. Cứ nhìn xứ sở Phù Tang xinh đẹp trải qua trận động đất, sóng thần đến mức cả thế giới phải hoang mang, lo lắng. Người ta không khỏi xót xa trước những ngôi nhà đổ nát, mọi vật bị tàn phá khốc liệt. Thế nhưng, điều đáng ngạc nhiên cũng là điều khiến cả thế giới phải ngưỡng mộ đó là ý chí kiên cường của người dân Nhật Bản. Dường như ở một đất nước mà mỗi năm phải hứng chịu hàng trăm trận động đất lớn nhỏ, từ trẻ em đến người lớn nơi đây đều được rèn luyện một bản lĩnh vững chãi, một ý chí kiên cường, một sức mạnh âm thầm, mãnh liệt để có thể vượt qua và chiến thắng nghịch cảnh. Chỉ với hơn hai năm qua đi nhưng người ta đã thấy một xứ sở hoa anh đào xinh đẹp ngày nào đã dần quay trở lại sau cơn thảm hoạ của thiên nhiên. Đúng như Đặng Thuỳ Trâm từng nói: “Đời phải trải qua nhiều giông bão nhưng chớ cúi đầu trước giông bão” Con người không thể và chắc chắn là không thể trốn khỏi những bất lợi, xô đẩy mà hiện thực khách quan gây ra. Nhưng điều đó đâu quan trọng. Mà điều quan trọng là bản lĩnh của mỗi con người khi đứng trước khó khăn ấy. Chấp nhận đầu hàng hay vượt qua khó khăn, tất cả nằm ở sự lựa chọn của bạn.
Thế mới biết vào lúc khó khăn nhất của cuộc đời không phải là lúc ta nhắm lấy chiếc xuồng hay phao cứu sinh để tự thoát thân mình mà cần yêu thương, đoàn kết, gắn chặt với nhau bởi: “một cây làm chẳng nên non – ba cây chụm lại nên hòn núi cao”. Nếu suốt đời đi tìm cơ hội thì đó chỉ có thể là cơ hội để yêu thương. Yêu thương giúp ta chiến thắng tất cả dù là khó khăn đến đâu.
Đôi khi con người không chỉ là nạn nhân của hoàn cảnh, của cuộc sống mà còn là nạn nhân của chính mình. Bởi vậy, đừng đổ lỗi cho cuộc đời, số phận mà bạn hãy xem lại bản thân mình, xem lại suy nghĩ, hành động của mình. Thật đáng phê phán những con người chịu khuất phục trước cuộc sống, khuất phục trước chính mình. Chưa cố gắng đã đòi hưởng lợi. Hãy nhớ rằng, nếu không có ý chí, nghị lực thế giới không thể có Bill Gate, có Nick Vujicic, có Steve Jobs… Họ là những thiên tài không có nghĩa là không gặp bất hạnh. Nhưng họ đều vươn lên và chiến thắng.
Cuộc sống của chúng ta – những người trẻ đang có một hành trình dài phía trước, hãy tự tích lũy cho mình những bài học kinh nghiệm, kim chỉ nam để sống tốt, sống đẹp. Và trên đây cũng có lẽ là một bài học đáng quý cho ta, nhắc nhở ta: con người đang sống giữa hiện thực khách quan và mong muốn chủ quan. Hãy sống sao để ta được chiến thắng, để thấy rằng cuộc đời này thật tươi đẹp và ý nghĩa biết bao. Thay vì để hoàn cảnh chi phối, ta hãy vượt lên để sống với tất cả đam mê, hoài bão, ước vọng của mình. “Hãy cứ yêu thương, cứ dại khờ”, hãy cứ làm tất cả những gì bạn muốn.
Bản thân tôi trong cuộc sống hiện tại không ít lần cảm thấy mình cô đơn, nhỏ bé do áp lực học hành, thi cử. Tuổi trẻ bồng bột, lại hay suy nghĩ vẩn vơ. Nhưng tôi hiểu rằng, điều quan trọng nhất là ở sức mạnh nội lực của chính ta. Nếu ta cố gắng ta sẽ không thất bại. Nhưng có đôi khi nếu những cản trở quá lớn ta không thể vượt qua thì “hãy học cách của dòng sông, nhìn thấy núi thì đi đường vòng”.
